Wróć do Encyklopedii

Zapalenie błony maziowej kolana (Synovitis)

Zapalenie błony maziowej (łac. synovitis) to stan zapalny błony wyściełającej wnętrze stawu kolanowego. Błona maziowa jest odpowiedzialna za produkcję płynu stawowego, który odżywia chrząstkę i zmniejsza tarcie w stawie. W wyniku zapalenia, błona ta produkuje nadmierną ilość płynu, co prowadzi do obrzęku, bólu i ograniczenia ruchomości.

Przyczyny

Zapalenie błony maziowej rzadko jest chorobą samą w sobie. Zazwyczaj jest to objaw innej patologii w stawie kolanowym. Najczęstsze przyczyny to:

  • Urazy:
    • Uszkodzenie łąkotki.
    • Zerwanie więzadła (np. ACL).
    • Złamanie wewnątrzstawowe.
  • Choroby zwyrodnieniowe: Artroza prowadzi do przewlekłego drażnienia błony maziowej.
  • Choroby reumatyczne:
    • Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS).
    • Dna moczanowa (kryształy kwasu moczowego drażnią błonę maziową).
    • Łuszczycowe zapalenie stawów.
  • Infekcje: Bakteryjne zapalenie stawu (stan nagły, wymagający pilnej interwencji).
  • Przeciążenie: Intensywny wysiłek fizyczny u osób nieprzygotowanych.

Objawy

  • Obrzęk kolana: Spowodowany nadmiarem płynu stawowego (tzw. "woda w kolanie").
  • Ból: Często rozlany, nasilający się przy ruchu.
  • Ucieplenie stawu: Kolano jest cieplejsze w dotyku.
  • Ograniczenie zakresu ruchu: Trudności z pełnym zgięciem lub wyprostem.
  • Zaczerwienienie skóry (zwłaszcza w przypadku infekcji).

Płyn w kolanie

Diagnostyka

Kluczowe jest znalezienie przyczyny zapalenia.

  1. Badanie fizykalne: Lekarz ocenia obrzęk, tkliwość i zakres ruchu. Wykonuje testy w celu sprawdzenia stabilności więzadeł i stanu łąkotek.
  2. Punkcja stawu (artrocenteza): Pobranie próbki płynu stawowego do analizy. Pozwala to na odróżnienie zapalenia jałowego od infekcyjnego oraz wykrycie kryształów (np. w dnie moczanowej).
  3. Badania obrazowe:
    • USG: Umożliwia ocenę ilości płynu, grubości błony maziowej i ewentualnych uszkodzeń tkanek miękkich.
    • MRI (rezonans magnetyczny): Najdokładniejsze badanie do oceny łąkotek, więzadeł i chrząstki.
    • RTG: Może wykazać zmiany zwyrodnieniowe lub złamania.
  4. Badania laboratoryjne krwi: W poszukiwaniu markerów stanu zapalnego (OB, CRP) lub czynników reumatologicznych.

Leczenie

Leczenie zależy od przyczyny.

  • Leczenie objawowe:
    • Odpoczynek i odciążenie stawu.
    • Chłodzenie kolana (okłady z lodu).
    • Leki przeciwzapalne (NLPZ).
    • Punkcja stawu w celu usunięcia nadmiaru płynu i ewentualnego podania leku sterydowego.
  • Leczenie przyczynowe:
    • Artroskopia: Jeśli przyczyną jest uszkodzenie łąkotki lub więzadła, wykonuje się operację naprawczą.
    • Antybiotykoterapia: W przypadku infekcyjnego zapalenia stawu.
    • Leczenie chorób reumatycznych: Pod kontrolą reumatologa.