Wróć do Encyklopedii

Uszkodzenie Stożka Rotatorów Ramienia

Stożek rotatorów to grupa czterech mięśni i ich ścięgien (nadgrzebieniowego, podgrzebieniowego, podłopatkowego i obłego mniejszego), które otaczają staw ramienny. Odpowiadają one za stabilizację głowy kości ramiennej w panewce łopatki oraz za wykonywanie ruchów obrotowych i unoszenie ramienia.

Przyczyny Uszkodzenia

Uszkodzenia stożka rotatorów mogą mieć dwojaki charakter:

  1. Ostry (urazowy): Wynik nagłego urazu, takiego jak upadek na wyprostowaną rękę, gwałtowne szarpnięcie lub podniesienie ciężkiego przedmiotu.
  2. Przewlekły (zwyrodnieniowy): Najczęstsza przyczyna. Wynika ze stopniowego zużywania się i degeneracji ścięgien z wiekiem, a także z powtarzalnych mikrourazów (np. u sportowców lub pracowników fizycznych wykonujących ruchy nad głową). W tym przypadku uszkodzenie może powstać nawet bez wyraźnego urazu.

Dodatkowym czynnikiem ryzyka jest tzw. zespół ciasnoty podbarkowej, gdzie przestrzeń dla ścięgien pod wyrostkiem barkowym łopatki jest zbyt mała, co prowadzi do ich ciągłego drażnienia i ocierania.

Objawy

Typowe objawy uszkodzenia stożka rotatorów to:

  • Ból barku, często zlokalizowany po bocznej i przedniej stronie ramienia.
  • Ból nasilający się w nocy, często uniemożliwiający spanie na chorym boku.
  • Ból i osłabienie siły mięśniowej podczas unoszenia ramienia do góry lub wykonywania ruchów obrotowych (np. sięganie na tylne siedzenie samochodu).
  • Ograniczenie aktywnego zakresu ruchu.
  • Trzeszczenia lub "przeskakiwania" w stawie.

Diagnostyka

  1. Badanie fizykalne: Lekarz ocenia zakres ruchu, siłę mięśniową oraz wykonuje specyficzne testy prowokacyjne (np. test Jobe'a, test opadającego ramienia), które wskazują na uszkodzenie konkretnych ścięgien.
  2. Badania obrazowe:
    • USG (ultrasonografia): Często pierwsze badanie obrazowe, które pozwala dynamicznie ocenić ścięgna i wykryć ich uszkodzenie.
    • MRI (rezonans magnetyczny): Złoty standard w diagnostyce. Dokładnie pokazuje rozległość uszkodzenia, jakość ścięgna i mięśnia, co jest kluczowe przy planowaniu leczenia operacyjnego.
    • RTG: Może być wykonane, aby wykluczyć inne patologie, np. zmiany zwyrodnieniowe lub zwapnienia.

Leczenie

Metoda leczenia zależy od wielu czynników: wieku pacjenta, jego aktywności, rodzaju i rozległości uszkodzenia oraz czasu trwania objawów.

Leczenie zachowawcze

Stosowane w przypadku częściowych uszkodzeń lub u pacjentów w podeszłym wieku z niskimi wymaganiami funkcjonalnymi. Obejmuje:

  • Odpoczynek i modyfikację aktywności.
  • Leki przeciwbólowe i przeciwzapalne (NLPZ).
  • Fizjoterapię: Kluczowy element, mający na celu wzmocnienie mięśni, poprawę zakresu ruchu i wzorców ruchowych.
  • Iniekcje dostawowe: Podanie sterydu w celu zmniejszenia stanu zapalnego lub osocza bogatopłytkowego (PRP) w celu stymulacji gojenia.

Leczenie operacyjne

Wskazane przy całkowitych uszkodzeniach u osób aktywnych lub gdy leczenie zachowawcze nie przynosi poprawy. Operacja wykonywana jest najczęściej metodą artroskopową (małoinwazyjną) i polega na przyszyciu uszkodzonego ścięgna z powrotem do jego przyczepu na głowie kości ramiennej za pomocą specjalnych implantów (kotwic).

Po operacji niezbędna jest długotrwała, specjalistyczna rehabilitacja, która trwa od 4 do 6 miesięcy.